تعیین نمره وضعیت بدنی در اسب ها
بهبود شرایط فیزیکی بدن برای داشتن زندگی سالم ضروری است .سلامتی، نشاط و در نتیجه عملکرد بالاتر را می توان از نتایج وضعیت بدنی خوب اسب دانست . چاقی در بسیاری از افراد نشان دهنده بیماری های قلبی و عروقی و .. است که هر ساله جان انسانهای زیادی را تهدید می کند .ارزیابی شرایط و وضعیت بدن حیوانات نیز به جهت افزایش عملکرد و طول عمر اقتصادی بسیار اهمیت دارد .به همین دلیل سیستم هایی برای این ارزیابی به وجود آمده است .سیستم ارزیابی بدن اسب توسط دکتر Henneke ابداع و توسعه یافته است .در این سیستم نمره دهی از شماره 1 تا 9 است و به همره اصطلاحاتی مانند وضعیت خوب ، نسبتا خوب ، بد و ضعیف می باشد .
وضعیت بدن ( BC) توسط عوامل مختلفی تحت تاثیر قرار می گیرد که می توان به عواملی مانند نوع و میزان خوراک مصرفی ، فعالیت های تولید مثلی حیوان ، وضعیت آب و هوایی ،شدت فعالیت ، مشکلات دندان و مدیریت تغذیه اشاره کرد ..
به طور متقابل شرایط بدنی نیز برخی از فعالیت های مهم مانند فعالیت های تولید مثلی ، عملکرد دام، شدت فعالیت و کار ، وضعیت سلامتی و وضعیت هورمونی بدن را تحت تاثیر قرار می دهد .بنابراین هدف یک پرورش دهنده باید حفظ وضعیت بدنی مناسب ، بسته به شرایط و نوع فعالیت اسب در هر سنی باشد .

ارزیابی وضعیت بدن اسب
ارزیابی در اسب بر اساس میزان چربی در نواحی مختلف بدن صورت می گیرد . دو عامل مهم و موثر بر میزان چربی بدن ، تغذیه چه به لحاظ کیفی و چه به لحاظ کمی و سطح فعالیت بدن می باشد .ارزیابی از طریق مشاهده ظاهری و همچنین لمس از طریق دست در شش نقطه از بدن صورت می گیرد .متاطق مورد ارزیابی شامل کمر ،دنده ها ، قاعده دم , جدوگاه ، گردن و شانه ها است .ارزیابی بر اساس ارزش عددی و با توجه به خصوصیات ظاهری این مناطق که در ادامه به آن پرداخته خواهد شد ،انجام می گیرد.
- کمر
در یک اسب با نمره 1 نمی توان در ناحیه کمر چربی را لمس کرد .چربی در صورت ذخیره شدن در بدن ابتدا در احشا بدن تجمع یافته و سپس در زیر جلد وجود دارد .کمر از مهم ترین نقاطی است که چربی زیرجلدی در آن تجمع پیدا می کند .در صورت چاقی زیاد تجمع چربی بر روی مهره های کمر از نمای پشت مشهود است .
- دنده ها
ناحیه بعدی که مورد ارزیابی قرار می گیرد ، دنده ها هستند ارزیابی در مرحله اول از طریق مشاهده ظاهری و سپس لمس دنده ها با قرار دادن انگشتان بین دنده ها و لمس آنها صورت می گیرد . در اسب با نمره بدنی یک ، دنده ها برجسته و مشخص اند .در صورت افزایش وزن برجستگی مختصری در اطراف دنده ها به هنگام لمس احساس می شود . در اسب با نمره بدنی پنج ،دنده ها به لحاظ ظاهری دیده نمی شوند ولی می توان آنها را با کمی فشار لمس کرد .
- قاعده دم
در اسبی با نمره بدنی سه ، قاعده دم بسیار مشخص و به آسانی قابل تشخیص است .با شروع اضافه وزن و چاق شدن دام ،چربی اطراف این ناحیه را پر می کند و می توان به آسانی آن را لمس نمود که حالت نرم و برآمده دارد.
- جدوگاه
به علت اینکه برجستگی و تیزی جدوگاه ممکن است در نژادهای مختلف متفاوت باشد ، در ارزیابی این ناحیه باید دقت کافی صورت پذیرد .نژاد تروبرد جدوگاه مشخص تری نسبت به نژاد کوارتز دارد .در نمره بدنی پنج ، جدوگاه حالت مطلوبی داشته در نمرات 6 تا 8 مقادیر زیادی پربی را می توان در این ناحیه احساس کرد .در نمرات 8 و 9 تجمع پربی به برجستگی جدوگاه کمک کرده و باعث مشخص تر شدن ان می شود .
- گردن
در اسب بسیار لاغر ( نمره بدنی زیر 3 ) ، می توان ساختار اسکلتی و استخوانی گردن را مشاهده نمود . در اسب های در حال رشد که افزایش وزن دارند ، تجمع پربی از ناحیه بالای گردن آغاز می شود . در نمرات 8 و بالاتر ، گردن کلفت و حالت گرد دارد .
- شانه ها
در اسب های در حال رشد ویا چاق ، تجمع پربی در اطراف شانه ها ، باعث شده اتصال شانه ها به بدن به طور مشخصی دیده نشود .با افزایش نمره وضعیت بدنی ،چربی در پشت شانه تجمع پیدا می کند .
برگرفته از کتاب محمد علی نوروزیان و قربان شرقی
اخبار سوارکاری مادیون مرجع اخبار سوارکاری اخبار سوارکاری مادیون مرجع اخبار سوارکاری